Son düzenlenme tarihi: 27-02-2019 09:28:20

Enerji Konforlu Yaşam

Enerji konforlu bir yaşam için; ısınma, aydınlanma ve benzeri ihtiyaçların giderilmesi olmazsa olmazdır. Konutlarımızı ısıtmak, aydınlatmak için, ulaşımımızı sağlamak için belirli bir miktar enerjinin harcanması gerekmek ile birlikte daha az enerji harcayarak ihtiyaçlarımızı giderebilirsek eğer, hem cebimizden daha az para çıkacak, hem de çevreyi daha az kirletmiş olacağız.

Verimlilik Artırıcı Proje Örnekleri

Kişisel bazda alınacak önlemler nispeten kolay ve uygulanabilir olmaktadır. Örneğin daha verimli aydınlatma kullanmak, konutlarımızın yalıtımı, mekanik sistemlerinin bakımlarını yapmak görece ucuz çözümler olacaktır.

Eğer gerekli fizibilite çalışmaları yapılmışsa geri dönüş süreleri de son derece kısa olmaktadır. Ayrıca yapılacak geliştirmelerden elde edilecek kazanımlar da son derece basit bir şekilde hesaplanabilmektedir.

Fakat madalyonun diğer yüzünde daha büyük tesisler yatmaktadır. Fabrikalar, otel, hastane, avm, rezidans ve benzeri yapılar bu tesislerden bazılarıdır. Bu yazıda büyük oranda kabaca sanayide enerji kullanımını ve bu kullanımın nasıl aşağıya çekilip verimin arttırılacağını irdeleyeceğiz.

Üretim için kullanılan enerji ve kaynaklar enerji kullanımının hatırı sayılır bir kısmını oluşturmaktadır. Örnek vermek gerekirse çimento üretim maliyetinin yarısı enerji maliyetiyken, çelik ve cam üretiminde bu oran %30 civarlarındandır.

Dahası kullanılan makine ve ekipmanlar çok daha pahalı olup, çoğunlukla komplike sistemlerdir. Dolayısıyla yapılacak olan geliştirmeler çok daha pahalı olmakla birlikte, uzman ekipler tarafından uzun süreler sonucunda yapılabilmektedir.

Bu yüzden insanların düşünceleri değişmeye başlasa bile, çalışırsa kurcalama tarzı bir yaklaşım görülebilmektedir. Bu bakış açısını biraz da olsa değiştirmek için ülkemizde yapılmış bazı çalışmalar ve kazanımlar irdelenebilir. Ki bu tarz çalışmaları, yatırım maliyeti, geri ödeme süreci ve yapılan çalışmaları bulmak son derece basittir.

Türkiye'de Verimlilik Artırıcı Proje Örnekleri

Bu yazımda, enerji verimliliği artırma alanında yapılan bir çalışma olan Türkiye Sinai Kalkınma Bankası 2013 tarihli Enerji Verimliliği Örnek Projeleri, yazısını baz alarak kimi örnekleri analiz etmeye çalışacağım.

Yukarıda adı geçen raporda, tüm projelerin toplam bedeli 6 milyon TL olmakla birlikte, yıllık enerji tasarrufu yaklaşık olarak 10,9 milyon TL olarak verilmektedir. Aslında sadece bu rakam bile pek çok yatırımcı için iştah kabartabilir.

Dahası yapılacak yatırımla tasarruf edilen enerji ile 10500 binanın ısınma ve elektrik ihtiyacının sağlanabileceği aynı raporda belirtilmiştir. Üstelik bu enerji tasarrufu sayesinde yaklaşık 12000 tonluk karbondioksit salınımı önlemiş olacaktır. Buradan da bu tarz yatırımların hem maliyet olarak karlı, hem de çevreyi daha az kirletmeyi sağladığı görülebilmektedir.

Yazımın bu kısmında ise bu projelerin içinden bir ikisini elimden geldiğince anlatmaya çalışacağım.

İlk inceleyeceğim proje, enerji verimlilik projeleri denilince ilk akla gelen proje tiplerinden biri olarak pompaların hız kontrolü ile gerekli oranda, gerekli hızda çalışması ile tasarruf elde etmenin amaçlanmasıdır.

Raporda bahsedilen projede enjeksiyon makinesinde çalışan iki adet 55kW’lık pompaya, devir kontrol ünitesi bağlanması sonucunda pompaların gerektiği takdirde gereken kadar gücü vermesi sağlanmıştır. Böylece yıllık 96000kW’lık enerji tasarrufu sağlanmıştır. Raporda belirtilen bu geliştirme sayesinde yıllık 20000TL tasarruf sağlanabilecektir.

Bir diğer projede, bir cam sanayi firmasında kullanılan fırının değiştirilerek daha az enerji harcayarak daha kaliteli ürünlerin üretilmesi amaçlanmıştır. Fırının sürekli kullanımda olduğu için zamanla aşınmış ve ısı kaybı zamanla iyice artmıştır. Bunun sonucunda fırının dış sıcaklığı 325ᵒC derecelere çıkmıştır.

Değişimden sonra sıcaklığın 180ᵒC ‘ye düşmesi sağlanmıştır. Fırının değiştirilmesi için yaklaşık 1,3 milyon TL harcayıp, yıllık olarak 200000TL’liık bir tasarruf elde edilmiştir. Bu proje kendisini yaklaşık olarak 6,5 senede kendini amorti etmektedir. Bunu yaparken de yıllık 300 ton üzerinde karbondioksit doğaya salınmayacaktır.

Kısacası enerji fiyatlarının artış trendi olduğu düşünülecek olursa, yapılacak yatırımlarla kar edilmek bir yana daha çevreci bir üretim sağlanabilir. Bilindiği üzere, kirlenen dünyamızı daha az kirletmek son derece mümkündür ve bunu yaparken kar elde etmekte mümkündür.

Kaynak;

http://www.tskb.com.tr/tr/surdurulebilir-bankacilik/enerji-verimliligi-platformu/enerji-verimliligi-projeleri



Yazar: Umut Abravacı
Meslek: Makine Mühendisi